Kontrola wytwarzania, rozbioru oraz zmienności parametrów pary w kotle
Wskazania aparatury kontrolno-pomiarowej muszą być systematycznie notowane w książce pracy kotła, a szczególnie - ciśnienie pary temperatura pary wylotowej, temperatura przed i za podgrzewaczem wody, ilość spalonego węgla. Wszelkie nieprawidłowości w procesie wytwarzania pary powinny być usuwane, a warunki pracy urządzeń dopasowywane do projektowanych rozbiorów pary. O jakości spalania paliwa świadczy zawartość tlenku węgla w spalinach. Analizatory spalin są urządzeniami, które służą do pomiaru i kontroli składu spalin. Większe kotłownie powinny być wyposażone w te urządzenia. W małych kotłowniach prawidłowość spalania można ocenić na podstawie barwy dymu wychodzącego z komina. Spalanie jest prawidłowe, gdy dym ma barwę, jasnoszarą. Jeśli jest czarny, świadczy to, że wytwarza się nadmierna ilość tlenku węgla, Dym jasny, prawie niedostrzegalny, oznacza, że znajduje się w nim nadmiar powietrza, a znikoma ilość tlenku węgla. Dopuszczalne zawartości tlenku węgla określane są dla poszczególnych rodzajów paliwa. Przeciętnie jego zawartość w spalinach powinna wynosić od 9 do 14%.